Prismant

Balans in vraag en aanbod zorgpersoneel

Afbeelding
Leo Vandermeulen Leo Vandermeulen
Prismant team Prismant team
Zorginstellingen ervaren grote moeite met het vinden van voldoende gekwalificeerd personeel. Prismant analyseert de komende maanden diverse oplossingsrichtingen die op dit moment worden ingezet.

Veel zorginstellingen kampen met moeilijk vervulbare vacatures die zijn ontstaan als gevolg van de groei, veranderingen in de zorgvraag en het verloop onder het personeel. De economische crisis heeft de tekorten in het afgelopen decennium gedempt, maar door de huidige hoogconjunctuur worden de tekorten steeds manifester. Op instellingsniveau, regionaal niveau en landelijk niveau zijn alle betrokken partijen hard aan de slag om de arbeidsmarktbalans in de zorg te herstellen. Prismant heeft de afgelopen decennia veel kennis en expertise opgebouwd over arbeidsmarktvraagstukken in de zorg. Van daaruit zal Prismant de komende maanden een aantal artikelen schrijven, waarin een analyse wordt gemaakt van diverse maatregelen en instrumenten die worden ingezet om de krapte op de arbeidsmarkt te reduceren.

Raming van de personeelstekorten

Januari 2018 zijn binnen het programma Arbeidsmarkt Zorg en Welzijn prognoses gemaakt van de toekomstige arbeidsmarkttekorten. De geraamde tekorten aan zorgpersoneel in het jaar 2022 variëren afhankelijk van het gekozen toekomstscenario. Het tekort in het “minder-vraagscenario” bedraagt 87.000 en in het “meer-vraagscenario” liepen de tekorten zelfs op tot 128.500 personen. Veruit de grootste tekorten worden verwacht onder de verpleegkundigen (tussen de 32.000 en 38.000 voor niveau 6 en tussen de 27.000 en 38.000 voor niveau 4). Ook voor verzorgenden worden grote tekorten verwacht, zo blijkt uit deze raming.

Instrumenten

Momenteel zijn er veel initiatieven die de druk op de arbeidsmarkt moeten verlichten. Deze initiatieven beslaan een breed pallet aan maatregelen. Deze brede insteek is ook noodzakelijk om de balans op de arbeidsmarkt te herstellen. Een interessante vraag is echter wat nu de meest effectieve maatregelen zijn. In de komende maanden zal Prismant met verschillende publicaties ingaan op deze vraag. We gaan dieper in op instrumenten en maatregelen en kijken naar de mogelijke bijdrage aan het terugdringen van tekorten. Het eerste instrument richt zich daarbij op het beperken van de zorgvraag. Hier gaat Prismant in op de effecten van preventie, beperking van zorgaanspraken, verhoging van eigen bijdragen, verbetering van zelfredzaamheid en verminderen van onnodige zorg. De overige instrumenten richten zich op het verruimen van het aanbod en het behoud van personeel:

  • Verhoging van de deeltijdfactor: de zorg kent relatief veel deeltijdwerkers.
  • Verlaging ziekteverzuim: de laatste jaren is een stijging van het ziekteverzuim waar te nemen.
  • Verhoging instroom opleidingen: is er extra instroom te realiseren door specifieke doelgroepen aan te spreken, zijinstromers toe te laten, stageplekken te verhogen etc.
  • Verlaging uitstroom: uitstroomredenen, binden en boeien van personeel.
  • Horizontale substitutie: zorg op de juiste plek.
  • Verticale substitutie: welke taken kunnen worden verschoven?
  • Verhoging doelmatigheid: verminder de administratieve lasten, gebruik meer technologische mogelijkheden als eHealth en domotica.

Prismant nieuwsbericht

Doe de verwijsscan